Przejdź do treści

De Proposito

Res non verba

Miejsce na emblemat

Projekt bada obecność i funkcję emblematów w polskich opactwach cysterskich od końca XVI do końca XVIII wieku. Interesuje nas emblemat nie jako ozdoba, lecz jako narzędzie myślenia i formacji wspólnoty zakonnej.

Cele

Celem projektu jest sporządzenie krytycznego katalogu zespołów emblematycznych zachowanych w opactwach cysterskich na terenie dawnej Rzeczypospolitej, ustalenie źródeł graficznych i literackich poszczególnych kompozycji oraz opis mechanizmów przenoszenia wzorów z drukowanych zbiorów emblematów na ściany, sklepienia, stalle i karty rękopisów. Katalog będzie dostępny publicznie i wielojęzycznie.

Trzy pytania badawcze

  1. Które drukowane zbiory emblematów krążyły w bibliotekach cysterskich i w jakiej postaci docierały do warsztatów wykonujących dekoracje?
  2. W jaki sposób emblemat zmienia się przy przejściu z karty książki na ścianę: co zostaje z inskrypcji, co z pictury, a co z subskrypcji?
  3. Czy istniał odrębny, cysterski repertuar emblematyczny, odmienny od repertuaru innych zakonów działających w tym samym czasie?

Metodologia

Podstawą jest kwerenda terenowa i archiwalna: dokumentacja fotograficzna in situ, praca ze starymi drukami oraz inwentarzami klasztornymi. Zebrany materiał opisujemy według trójdzielnej struktury emblematu, co pozwala porównywać realizacje malarskie z pierwowzorami drukowanymi. Każde przypisanie źródła otrzymuje jeden z trzech stopni atrybucji: pewna, prawdopodobna, otwarta.

Harmonogram

Pierwszy rok: kwerendy biblioteczne i archiwalne, budowa modelu danych. Drugi rok: dokumentacja terenowa w opactwach, publikacja bazy w wersji roboczej. Trzeci rok: analiza porównawcza, publikacje naukowe, udostępnienie pełnego katalogu wraz z indeksem motywów.

Zespół

  • Magdalena Ficoń

    kierownik projektu

  • Magdalena Górska

    opiekun naukowy

Finansowanie

Projekt finansowany ze środków Narodowego Centrum Nauki, numer wniosku 593363. Jednostka realizująca: Uniwersytet Papieski Jana Pawła II w Krakowie.

Kontakt

Uwagi, sprostowania i informacje o nieznanych nam zespołach emblematycznych są dla projektu szczególnie cenne.